Over evendit.nl en disclaimer
Auteursrecht * Privacy en cookies
Door het gebruik van deze site ga je akkoord met cookies
jun 112015
 

Door middel van zelfstudie saxofoon leren spelen of je speelniveau verbeteren: hoe pak je zoiets aan? Wat zijn goede lesboeken als je jezelf altsaxofoon of tenorsaxofoon wilt leren spelen? Hoe werken die muziekmethodes precies en bij welke zit daar een cd of dvd bij? En hoe voorkom je dat je verkeerde gewoonten aanleert als je niet in de gelegenheid bent om muzieklessen te nemen? Welke aanvullende bronnen kun je gebruiken om op een voordelige manier sax te leren spelen?

Dit artikel bestaat uit de volgende paragrafen.

Altsaxofoon of tenorsaxofoon of ….?

Als je saxofoon wilt gaan spelen, kies je waarschijnlijk voor de populairste sax, te weten de altsaxofoon.

Wil je liever tenorsaxofoon of sopraansaxofoon spelen, kijk dan of de muziekmethode van je keus een speciale versie voor dat type sax heeft. Saxofoons zijn namelijk transponerende instrumenten. De altsaxofoon is een Es-instrument. Dat wil zeggen: als je een C speelt, klinkt er een Es. Een sopraansaxofoon en een tenorsaxofoon zijn allebei Bes-instrumenten. Dat betekent dat als je een C speelt, er een Bes klinkt.

Dit verschil is relevant als je met de bij je muziekmethode bijgevoegde cd wilt meespelen. Als de methode van je keus geen speciale versie voor de sopraansaxofoon of de tenorsaxofoon heeft, kun je overigens wel gebruik maken van die methode en met behulp van transponeersoftware zoals Best Practice 1.03 op je computer met de cd meespelen.

Een goed begin op de saxofoon

Ook al is het mogelijk om als absolute beginner op muziekgebied jezelf saxofoon aan te leren, maar dat is heel wat makkelijker als je al over enige voorkennis op muzikaal gebied beschikt.

Een reeks van vijf of tien introductielessen of kennismakingslessen saxofoon op een muziekschool kan je een goede basis verschaffen en je helpen voorkomen dat je jezelf allerlei foute technieken aanleert die je later niet dan met de grootste moeite weer kunt afleren als je merkt dat je ‘niet verder’ op je instrument komt.

Natuurlijk spreekt het voor zich dat als je een heel jaar of zelfs een aantal jaar les neemt, dit je zal helpen om binnen relatief korte tijd veel muzikale vooruitgang te boeken. Mocht je echter, om wat voor reden dan ook, niet in de gelegenheid zijn om muziekles te nemen, dan is dat nog geen reden om niet aan het muziekinstrument waarvan je al zo lang droomt, te beginnen. Maar ga eerst eens na wat jou kan helpen om van zelfstudie een succes te maken.

De volgende stap met je saxofoon zetten

Kun je al behoorlijk goed op je sax uit de voeten, bijvoorbeeld omdat je eerder een aantal jaren saxofoonles hebt genoten? En je hebt nu geen zin of gelegenheid meer om les te nemen? Overweeg dan eens om zelf aan de slag te gaan met het boek Serious Sax: met begrip altsaxofoon leren spelen. Bij deze methode van Jaap Kastelein en Karl Veen hoort een bijgeleverde cd en een cd-rom met veel extra materiaal.

Praktische informatie over het saxofoon (leren) spelen

Ben je niet op zoek naar oefenstukken en speelstukken maar naar uitgebreide uitleg over alles wat met de saxofoon te maken heeft, van grepentabellen, houding, embouchure en ademsteun tot het bewerken van rietjes, dan kun je denken aan het Tipboek saxofoon van Hugo Pinksterboer, aan The Art of Saxophone Playing van Larry Teal of Saxophone for Dummies  van Denis Gabel en Michael Villmow  Alle drie de boeken zijn onder andere verkrijgbaar via bol.com.

Studiemethoden voor de saxofoon

Populaire studiemethoden voor de saxofoon zijn:

Deze saxofoonboeken worden geregeld gebruik voor zelfstudie omdat je er wat technische aanwijzingen voor het saxofoonspel in aantreft. Toch zijn deze boeken, op de Jazz Method for Saxophone na, niet zozeer speciaal bedoeld om jezelf saxofoon te leren, maar eerder om je te helpen je met behulp van een leraar de stof eigen te maken.

Easy Steps

De tweedelige muziekmethode Easy Steps voor altsaxofoon is samengesteld door Jaap Kastelein. Bij deel 1 van deze methode horen 2 cd’s en een dvd (alledrie bijgeleverd). Bij deel 2 van horen 2 cd’s en een cd-rom (eveneens bijgeleverd).

Wat deze methode bijzonder maakt, zijn de meegeleverde dvd (bij deel 1) en de cd-rom (bij deel 2). Op de dvd kun je zien en horen waarop je moet letten bij het spelen op een saxofoon. Zo voorkom je onnodige beginnersfouten die je later niet dan met de grootste moeite kunt afleren. Deze dvd kun je eventueel op een dvd-speler, maar ook eenvoudig op je pc of laptop afspelen. Op de dvd staan bovendien alle begeleidingstracks op mp3-formaat. Zo kun je jezelf gemakkelijk de beginselen van het saxofoon spelen, leren.

Verder kun je vanaf je computer de bij de speelstukken behorende pianopartijen afdrukken. Deel 1 bevat 8 trio’s; in deel 2 staan er 12. Van al die trio’s kunnen zowel de partituur als de losse partijen worden afgedrukt.

Voor allebei de delen is een afzonderlijke uitgave voor de altsaxofoon en de tenorsaxofoon verkrijgbaar. Speel je sopraansaxofoon? Geen probleem. Dan gebruik je gewoon de versie voor de tenorsaxofoon.

De saxofoonmethode Easy Steps is speciaal bedoeld voor de jeugd. Zowel de speelstukken als de oefeningen kun je meespelen met de begeleiding. Bovendien worden de stukken op de begeleidingscd voor jouw gemak vaak ook een keertje inclusief jouw solo voorgespeeld.

De methode bestaat uit een aantal oefen- en speelstukken, vaak voorzien van verhelderende illustraties. De oefeningen zijn onder meer gericht op samenspel met een of twee andere instrumentalisten, of op de training van je gehoor. Je vindt in deze methode ook een aantal muzikale spelletjes.

Het tempo van de muziekstukken op de cd ligt prettig laag. Vind je het speeltempo toch nog te hoog? Je kunt dit eenvoudig aanpassen met behulp van het programmaatje BestPractice 1.03 als je de muziek op een pc of laptop draait. Er bestaat ook speciale afspeelapparatuur waarmee je de snelheid van muziek zelf kunt instellen en ook de toonhoogte kunt transponeren. Misschien is een dj-cd-speler van Tascam, Numark, Pioneer, Reloop, Stanton of JB een goede oplossing voor jou.

Herken je het probleem dat je op een gegeven moment erg lang bij een stuk blijft steken, omdat het nog te moeilijk voor je is. Het grote voordeel van de leermethode Easy Steps is dat de moeilijkheidsgraad van de stukken in tegenstelling tot bij veel andere methodes het geval is, mooi geleidelijk oploopt.

Deze vernieuwde methode van uitgeverij De Haske / Hal Leonard is op een aantal muziekscholen in gebruik, vaak naast de reeks Horen, lezen & spelen.

Horen, lezen & spelen

De veelzijdige en populaire muziekmethode Horen, lezen & spelen voor de saxofoon is samengesteld door Michiel Oldenkamp en Jaap Kastelein en uitgegeven door De Haske / Hal Leonard. Aan deze driedelige methode hebben in de hafabrawereld bekende componisten zoals Jan en Jacob de Haan en Jan van der Roost meegewerkt. Voor de altsaxofoon, sopraansaxofoon en de tenorsaxofoon voor alle drie de delen afzonderlijke uitgaven verkrijgbaar.

Bij ieder deeltje vind je een (audio-)cd. In het eerste deel speelt de bekende saxofonist Leo van Oostrum de solo’s voor de saxofoon voor. Die kun je daarna met de begeleiding naspelen. Bij de volgende twee delen staat alleen de begeleiding op de cd.

In deze lesmethode vind je als muziekleerling wat korte aanwijzingen bij een aantal stukken. De methode is dan ook niet bedoeld voor zelfstudie, maar voor gebruik onder leiding van een leraar.

Elk leerboek bestaat uit oefeningen en speelstukken, aangevuld met handige tips. Verder vind je muziekpuzzels en luisterquizzen en melodietjes om zelf af te maken. De methode is zowel geschikt voor gebruik door de jeugd als door volwassenen.

Veel muziekscholen werken met deze driedelige serie Horen, lezen & spelen, al dan niet in combinatie met de Nederlandse editie van de eveneens populaire methode Easy Steps van Jaap Kastelein of de Nederlandse editie van de al wat oudere en wat meer klassiek getinte methode Learn as You Play: Saxofoon van Peter Wastall.

Methode van de 21e eeuw

De Methode van de 21e eeuw voor de altsaxofoon bestaat uit twee delen, elk met een bijgeleverde cd. Deze muziekmethode is samengesteld door Frank Glaser en uitgegeven door Izis.

In deze methode vind je géén informatie over houding en speeltechnieken, maar wel veel bladmuziek. Wil je zonder hulp van een leraar jezelf mensen saxofoon leren spelen? Dan zou je dit boek naast een zelfstudiemethode kunnen gebruiken.

De moeilijkheidsgraad van de stukken wordt geleidelijk opgevoerd. Deel 1 is bedoeld voor je eerste leerjaar op de saxofoon. Dit deel bevat 58 bladzijden met 71 stukken, waaronder veel duetten. Deel 2 is bedoeld voor je tweede leerjaar. Dit deel bevat 54 bladzijden met 39 langere stukken.

Learn As You Play: Saxofoon; Nederlandse editie

Deze methode Learn as You Play: Saxofoon van Peter Wastall wordt al weer heel wat jaren voor zelfstudie gebruikt. De Nederlandse editie van deze door Boosey & Hawkes / Buffet Crampon uitgegeven methode is al sinds 1989 verkrijgbaar.

Let erop of je een uitgave met of zonder cd koopt. Je kunt de cd weliswaar afzonderlijk kopen, maar dan ben je duurder uit dan wanneer je direct een uitgave met bijgeleverde cd aanschaft. Ook de bijbehorende bladmuziek met pianobegeleiding is los te koop.

Bedenk dat deze methode bedoeld is voor de altsaxofoon. Natuurlijk kun je de methode bijvoorbeeld ook voor de tenorsaxofoon of de sopraansaxofoon gebruiken, maar dan kun je niet meespelen met de cd, omdat die specifiek voor de altsaxofoon geschikt is.

In deze methode Learn as You Play: Saxofoon vind je een groot aantal verhelderende afbeeldingen over het leren spelen op de saxofoon, vaak aangevuld met een uitgebreide toelichting Deze leergang bestaat uit oefeningen, etudes en speelstukken. Heb je serieuze belangstelling om vaardigheid op te bouwen qua speeltechnieken op de saxofoon en om je muzikaal inzicht te vergroten? Dan doe je met deze leermethode, die gericht is op de eerste muziekexamens, een goede keus.

In de 24 lessen van deze methode tref je uitgebreide, duidelijke technische en muzikale aanwijzingen aan. Denk aan het op de juiste manier in elkaar zetten van de verschillende onderdelen van je saxofoon, het ontdekkken van een gezonde speelhouding, het notenschrift leren lezen plus het leren welke grepen bij die noten horen, tot en met het krijgen van aanwijzingen voor de voordracht van speelstukken.

Telkens vind je de theorie toegelicht aan de hand van korte oefeningen en speelstukken. Tot deze methode behoren ook duetten en enkele echte concertstukken. De lesmethode Learn as You Play: Saxofoon is bijzonder geschikt voor volwassenen. Let op dat er zowel een Engelstalige als een Nederlandstalige editie van dit boek verkrijgbaar is.

The Jazz Method for Saxophone (Engelstalig)

Omslag van The Jazz Method for Saxophone van John O'Neill. uitgegeven door Schott

The Jazz Method for saxophone met cd; verkrijgbaar voor altsax en tenorsax (bol.com)

Gaat je belangstelling speciek uit naar jazzmuziek voor de saxofoon? Denk dan eens aan de Engelstalige methode The Jazz Method for Saxophone Deze populaire saxofoonmethode van John O’Neill bevat 96 pagina’s en wordt uitgegeven door Schott Music Ltd.

Er bestaat een speciale versie voor de altsaxofoon en eentje voor de tenorsaxofoon. Wil je deze methode voor de sopraansaxofoon gebruiken? Kies dan de versie voor tenorsaxofoon.

Deze methode met cd bevat een complete cursus voor jonge en oudere saxofonisten. Je krijgt informatie over houding, embouchure en muziektheorie (waaronder noten lezen en improvisatie). In deze leergang vind je onder meer de nodige aandacht voor toonladders en arpeggio’s en akkoordpatronen.

Je leert populaire jazz songs en kunt deze meespelen met de play-along tracks op de cd. Tot de songs in deze leergang behoren: Autumn Leaves, Chi Chi, Doxy, Easy Living, Footprints, I Remember You, Maiden Voyage, Meditation, Satin Doll, So What, Song for My Father enzovoorts. The cd bevat in totaal 87 nummers met voorbeelden en (authentieke!) begeleiding.

In tegenstelling tot de meeste hierboven genoemde methoden, is The Jazz Method for Saxophone wel speciaal ook bedoeld voor zelfstudie. Al gaat er natuurlijk niets boven feedback van een bevoegd muziekdocent.

Conclusie

Zelfstudie is weliswaar geen ideale manier om saxofoon te leren spelen, maar met een goede aanpak en degelijke lesmethodes zijn er reële mogelijkheden om dit muziekinstrument zelfstandig onder de knie te krijgen.

Dossier saxofoon

Dit artikel maakt deel uit van het dossier saxofoon.